تعریف معاضدت
معاضدت در لغت به معنای یکدیگر را یاری کردن، کمک کردن و بازوی یکدیگر بودن است.
مفهوم معاضدت چیست؟
معاضدت حقوقی نیز به مفهوم کمک کردن به فرد نیازمند در رسیدگی قضایی و طی فرایند دادرسی برای تحقق برابری و عدالت می باشد. در واقع معاضدت حقوقی دارای دو مفهوم محدود و گسترده است.
در مفهوم خاص و محدود، معاضدت یعنی مساعدت و یاری دادن به افراد محروم و کم درآمد جهتبرخورداری از حق وکیل در مراحل قضایی، که این مفهوم در مقررات داخلی ما مورد توجه قرار گرفته است. در مفهوم جدید آن علاوه بر مساعدت در مراحل دادرسی تلاش برای ارتقای فرهنگ حقوقی و دسترسی به دادرسی عادلانه را نیز شامل می شود.
بی تردید ارایه خدمات و آموزش در قالب معاضدت های حقوقی و کلینیک های حقوقی سبب عادلانه شدن هرچه بیشتر دادرسیها می شود.
خدمات معاضدتی مرکز
مرکز وکلا، کارشناسان رسمی و مشاوران خانواده قوه قضاییه در حوزه وکالت معاضدتی و تسخیری، مشاورههای حقوقی و قضایی در واحدهای ارشاد و معاضدت قضایی و یا واحد مرکز ارتباط مردمی موسوم به ۱۲۹ و همچنین در حوزه کارشناسی رسمی به ارائه خدمات کارشناسی معاضدتی مبادرت میورزد.
وکالت معاضدتی
وکالت معاضدتی وکالتی است برای خواهانی که شخصاً توانایی پرداخت حق الوکاله را ندارد تعیین میشود. مراجع قضایی افرادی را که توانایی مالی برای انتخاب وکیل ندارند را معرفی میکند و از این طریق برای آنها وکیل تعیین میگردد.
فرایند اخذ وکیل معاضدتی
فرایند اخد وکیل معاضدتی بدین صورت است که متقاضیان درخواست خود را به ادراه معاضدت و وکالت تسخیری مرکز ارائه میدهند، در صورتی که درخواست در جهت اخذ مشاوره حقوقی باشد، متقاضی به کارشناسان قضایی حاضر در واحد معرفی شده و مشاوره خود را به صورت رایگان دریافت مینماید.
اما در صورتی که متقاضی درخواست وکیل معاضدتی داشته باشد، میبایست معرفی نامه خود را که از نهاد های ذی ربط دریافت نموده است، ارائه نماید. در صورتی که معرفی نامه از طرف نهادهای طرف قرارداد با مرکز باشد، متقاضی درخواست خود را به کارشناسان قضاییی ارائه می دهد، پس از بررسی درخواست و موضوع مطرح شده، تشخیص داده می شود که آیا درخواست، شرایط احراز برای اعلام وکالت را دارد یا خیر.
در صورت احراز شرایط، کارشناس قضایی موضوع را در درخواست متقاضی درج و تأیید می نماید. در ادامه کارشناس معاضدت با بررسی برنامههای معاضدتی وکلای مرکز را در سامانه، وکیلی را به پرونده تخصیص می دهد، در ادامه موکل را به وکیل معرفی نموده و طی نامهای به دفتر وکیل، وکیل را از موضوع مطلع مینماید.
وکالت تسخیری
از دیگر خدمات میتوان به وکالت تسخیری اشاره نمود، چنانچه متهم توانایی انتخاب وکیل را نداشته باشد از طرف دادگاه در امور کیفری برای دفاع از متهم، این وکالت به وکلا ارجاع داده میشود.
فرایند انجام وکالت تسخیری
به طور کلی به دو صورت درخواست وکالت تسخیری برای وکلا ارائه میگردد، در حالت اول دادگاه به صورت مستقیم از طریق سامانه مدیریت پرونده (سمپ) عدل ایران، درخواست وکالت تسخیری را برای وکلا ارسال مینماید.
در حالت دوم بدین صورت است که درخواست معرفی وکیل تسخیری طی نامهای از طرف دادگاه به اداره معاضدت و وکالت تسخیری ارسال میشود. در ادامه پس از بررسی درخواست و برنامه معاضدتی وکلا در سامانه به منظور تخصیص وکیل برای پرونده، یک وکیل انتخاب و به موکل معرفی می گردد، همچنین نامهای جهت اطلاع رسانی به صورت سیستمی به دادگاه ارسال میشود.
ارجاع کارشناس رسمی معاضدتی
در فرایند ارجاع کارشناسی، به اقتضای درخواست های واصله و تشخیص مقامات ذی ربط، ارجاعات کارشناسان رسمی دادگستری به صورت معاضدتی صورت می گیرد و در انتهای فرایند، مخاطبان حقیقی و حقوقی خدمات کارشناسی از گزارش های کارشناسی بهره مند میشوند.